Wirusowe zapalenie wątroby – cichy zabójca
Wątroba to narząd, który nie daje wyraźnych sygnałów ostrzegawczych. Nawet gdy jest poważnie uszkodzona, może nie boleć. Dlatego wirusowe zapalenie wątroby (WZW) typu B i C często pozostaje niezauważone przez wiele lat, prowadząc do marskości lub raka wątroby.
Skala problemu w Polsce
Według danych Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH – PIB, około 1% populacji Polski jest zakażonych wirusem HBV (WZW B), a 0,5% – HCV (WZW C). Co niepokojące, aż 90% Polaków nigdy nie wykonało testów w kierunku tych wirusów. W przypadku WZW B ponad 90% zakażeń ma charakter przewlekły, często bezobjawowy. U 20–30% osób z przewlekłym WZW B i 5–20% z WZW C rozwija się marskość lub rak wątroby.
Objawy – na co zwrócić uwagę?
Objawy WZW są niespecyficzne i łatwo je pomylić z innymi chorobami. Najczęściej występują: przewlekłe zmęczenie, bóle mięśni i stawów, nudności, utrata apetytu. W przypadku WZW B może pojawić się żółtaczka – zażółcenie skóry i oczu, ciemny mocz, jasny stolec. Natomiast WZW C często przebiega całkowicie bezobjawowo, co sprawia, że badania profilaktyczne są kluczowe.
Jak dochodzi do zakażenia?
Wirusy HBV i HCV przenoszą się głównie przez kontakt z zakażoną krwią. Do najczęstszych dróg zakażenia należą: niebezpieczne zabiegi medyczne, tatuaże, kolczykowanie, używanie narkotyków w iniekcjach, kontakty seksualne (zwłaszcza w przypadku WZW B), a także przeniesienie z matki na dziecko podczas porodu. Ryzyko stanowią również kontakty domowe z osobą zakażoną.
Jak się chronić?
Najskuteczniejszą metodą zapobiegania WZW B są szczepienia. W Polsce są one obowiązkowe dla noworodków, a dla dorosłych z grup ryzyka (personel medyczny, osoby przed zabiegami chirurgicznymi) są zalecane. Niestety, na WZW C nie ma szczepionki, ale dostępne leki pozwalają wyleczyć nawet 98–100% przypadków. Aby uniknąć zakażenia, należy unikać ryzykownych zachowań, takich jak korzystanie z niehigienicznych usług kosmetycznych czy używanie zanieczyszczonych igieł. Regularne badania – proste testy na obecność wirusów HBV i HCV – pozwalają wykryć problem na wczesnym etapie i podjąć skuteczne leczenie.
Więcej informacji można znaleźć w materiałach Akademii NFZ oraz na stronach Ministerstwa Zdrowia.
Źródło: Powiatowa Stacja Sanitarno – Epidemiologiczna w Sieradzu
Fot. facebook.com
